NATO zirvesi: Tarihi bir dönüm noktası mı?

Ukrayna’daki savaşa odaklanan Madrid’deki NATO zirvesi sona erdi. Rusya’nın artık bir ortak değil, yeniden en büyük tehdit olarak görüleceği ilan edildi.

Türkiye, İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya katılmasının önünde artık durmuyor. Soğuk Savaş’la paralellikler kuran Avrupa basını, kıtada yeniden yükselen militarizasyon dalgasını değerlendiriyor.

GAZETA WYBORCZA (Polonya)

POLONYA, BİR ZAMANLARIN BATI ALMANYASI GİBİ CEPHE DEVLETİ OLACAK

Gazeta Wyborcza, bir dönüm noktasına tanık olunduğunu yazıyor:

“Vladimir Putin, Avrupa’yı Rus etki alanlarının tanınmasını sağlamak için doğalgazı kesmekle ve elindeki nükleer silahları kullanmakla tehdit etti. Ukrayna’daki savaş, güçlü Rus ordusu efsanesini derinden sarstı. NATO’nun genişlemesi, Putin’in tehditlerinin boş olduğunu ortaya koydu. Ayrıca Rus doğalgazı olmadan da yaşanabileceği görüldü. Fakat mesele bununla bitmiyor. Ukrayna’daki çatışma muhtemelen aylarca sürecek ve bir yıpratma savaşına dönüşecek. Polonya’da Soğuk Savaş dönemine dönüyoruz ve ülkemiz bundan böyle bir zamanlar Batı Almanya’nın yaptığı gibi cephe devleti rolünü üstlenecek.”

JORNAL DE NOTÍCIAS (Portekiz)

YENİ SOĞUK SAVAŞ PAHALIYA PATLAYACAK

Jornal de Notícias, yeni NATO planlarının sebep olacağı yüksek askeri harcamalara dikkat çekiyor:

“Madrid zirvesinde alınan kararlar arasında, operasyonel birliklerin, yani her an savaşmaya hazır askerlerin sayısını 40.000’den 300.000’e çıkarma taahhüdü de vardı. Buna eğitim ve donanım açısından oluşacak gereklilikleri ve vergi mükelleflerine yüklenecek maliyetleri de eklemeli. Yapılacak değişiklik Portekiz’i de etkileyecek. NATO’nun emri üzerine asker sayımızı yedi katına çıkarmak (bu da ülkenin sahip olmadığı 12.000 iyi silahlandırılmış asker, 50 uçak, yedi savaş gemisi ve 2.000’den fazla taktik araç demek), önümüzdeki yıllarda faturanın iyice şişeceği anlamına geliyor. … Soğuk savaş pahalıya patlayacak.”

THE INSIDER (Rusya)

DAHA FAZLA SİLAH GÖNDERİLEMEZDİ

The Insider, Batı’nın Ukrayna’ya daha fazla silah sevkıyatı yapamamasının nedenlerini şöyle açıklıyor:

“Birincisi, NATO ülkeleri Soğuk Savaş sonrası silahlanma politikaları kapsamında stok yapmaktan kaçındılar: Depolarında yüzlerce ya da binlerce obüs, roketatar ve tank yok. Ayrıca, diğer profesyonel askerleri Rusya’ya karşı savaşırken, Ukrayna’nın bu silahların eğitimini toplu halde alabilecek kalifiye askeri kalmadı. İkincisi, ittifakın kendi savunma planları buna sınır koyuyor: Bütün müttefiklerin kolektif savunma becerisinde ciddi bir azalma riskini göze almadan, bir üye devletin ordusundan birdenbire büyük miktarlarda modern silah almak mümkün olmadı.”

AARGAUER ZEİTUNG (İsviçre)

MOSKOVA YENİDEN BAŞ DÜŞMAN

Aargauer Zeitung, zamanda geri gidildiği hissinde:

“Aslında yeni gerçeklik, 1990’lardan beri modası geçtiği sanılan Soğuk Savaş’a dair eski gerçeklikten ibaret. Rusya ve despotik liderliği yine Batı’nın açık toplumlarını emperyal büyük güç politikalarıyla tehdit ediyor. Dünyanın en güçlü savunma ittifakı, buna Moskova’yı … yeniden bir numaralı düşman olarak ilan ederek yanıt veriyor. Bu da makul bir tepki. Ukrayna’daki savaştan öğrenilecek bir şey varsa, o da NATO’nun eski ABD Başkanı Donald Trump’ın iddia ettiği gibi ’lüzumsuz’ olmaktan hayli uzak bir konumda bulunduğudur.”

WPROST (Polonya)

DOĞU KANADINI GÜÇLENDİRMEDİKÇE HİÇBİR ŞEY DEĞİŞMEZ

Wprost, tehditlerin işe yaramadığını hatırlatıyor:

“Ukrayna’daki savaş, ittifakın şimdiye kadar yürüttüğü ve Moskova’yı yalnızca saldırganlığa teşebbüs ederse cezalandırılabileceği ihtimaliyle caydırmaya dayanan stratejisinde değişiklik yapılmasını gerektiriyor. … Yalnızca ittifakın sınırlarına konuşlandırılmış NATO birlikleri onun saldırgan niyetlerinin önünü kesebilir. … Rusya’nın ittifak açısından stratejik bir tehdit olarak görüleceğinin açıklanmasından mutlu olmak için hiç neden yok. O kadarını hepimiz biliyoruz. Bu açıklamayı somut tedbirler takip etmedikçe, söylem dışında hiçbir şey değişmiş sayılmaz.”

NOVI LIST (Hırvatistan)

AÇLIK VE ACILAR MÜMKÜN OLDUĞUNCA ÖNLENMELİ

Novi list, önümüzdeki günlerde alınacak kararların öneminin altını çiziyor:

“Yılın sonunda dünyanın nasıl bir yere benzeyeceğini kimse öngöremiyor. Bu kışı aç ve işsiz mi geçireceğiz? Soğuktan donacak mıyız? Ukrayna’daki savaş tırmanacak mı? Madrid’deki zirve bu soruların hiçbirine yanıt vermeyecek. Ancak orada alınacak kararlar, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana yaşanan en büyük jeopolitik istikrarsızlığın akıbetini pekâlâ etkileyecek. İlgili tüm tarafların -başta Moskova olmak üzere diğer herkesin- bu olayları mümkün olan en kısa sürede ve en az zararla sona erdirmek için yeterli akla ve bilgeliğe sahip olduğunu umalım.”

WPROST (Polonya)

RUSYA DAHA DA ZAYIFLATILMALI

General Waldemar Skrzypczak, Wprost’ta Moskova’nın zayıflığından artık askeri bakımdan da istifade edilmesini istiyor:

“NATO, Ukrayna’ya yakalaması gereken bir fırsat borçlu. Rus ekonomisi ve ordusu, uzun bir süre olamayacağı kadar zayıf bir durumda. Siyasi bakımdan ise Rusya şimdiden kısmen izole edilmiş halde. Müttefikleri bir bir askeri destek sunmayı reddediyor. Rusya’yı zayıflatma süreci devam etmeli ki gelecekteki Avrupalı nesiller bir daha asla savaş tehdidinin gölgesi altında yaşamak zorunda kalmasın. … Madrid’deki zirvede bu tavrın sergilenmesini bekleyebiliriz.”

FINANCIAL TIMES (İngiltere)

PUTİN GARANTİLERİN GEÇERLİ OLACAĞINA İKNA EDİLMELİ

Financial Times’a göre NATO, doğu kanadını savunma konusunda ciddi olduğunu açıkça göstermeli:

“Dokuz NATO ülkesi, ekonomik çıktılarının yüzde ikisini savunmaya harcama hedefine ulaşmış durumda. Diğer 19’unun ise bunu 2024’e kadar gerçekleştirmeye yönelik ’net planları’ var. Ancak Rusya’nın 2014 yılında Kırım’ı ve Ukrayna’nın doğusundaki bazı bölgeleri işgal etmesinden bu yana Batılı müttefikler, somut adımlarla desteklenmeyen çok sayıda açıklama ve beyanda bulundu. Öncelik, Putin’i ittifakın güvenlik garantilerinin bütün üyeler için eşit düzeyde geçerli olduğuna ikna etmeye verilmeli.”

POSTIMEES (Estonya)

BİR SONRAKİ ZİRVEYİ BEKLEYEMEYİZ

Postimees, Estonya’nın Rusya sınırını etkili bir şekilde güvenceye almak için vaktin neden daraldığını şöyle açıklıyor:

“Rusya’nın Ukrayna’yla işi bittiğinde, ordunun yaralarını sarması için iki ila üç yıla ihtiyacı olacak. Sonrasında ise [NATO Antlaşması’ndaki] 5. maddeyi test edebilecekler. Estonya’nın savunmasından sorumlu olanların hesap ettiği zaman aralığı işte bu. … Mordor’un saati Estonya’nın aleyhine işliyor. NATO zirveleri her bir buçuk ila iki yılda bir düzenleniyor. Alınan kararların ve siyasilerin vardığı anlaşmaların kışlalar inşa edilerek, ekipman ve askerlerin yerleri değiştirilerek hayata geçirilmesi aylar alıyor. Bir sonraki zirveyi bekleyecek vaktimiz yok.”

ELDIARIO.ES (İspnya)

BARIŞI SAĞLAMAK YERİNE SAVAŞI KIŞKIRTMAK

Caydırıcılık stratejisi barış getirmeyen NATO başarısız oldu, diyor eldiario.es:

“Güç kullanımının barışı sağlamanın tek yolu olduğu inancından beslenen savaş çığırtkanlığı kültürü, NATO’nun her adımına nüfuz etmiş durumda. Bu da onu varsayımsal düşmanlarını askeri hegemonyayla yıldırmaya çalışan, üyelerinin ekonomilerine kan kaybettiren ve her yere kaos, yıkım, korku ve nefret yayan kolektif bir tehdit haline getiriyor. NATO, Avrupa’ya güven sunmayı başaramadı ve Ukrayna’daki savaşta uyguladığı stratejisi, geride kendini ABD silahlarının kollarına bırakmaktan daha iyi bir çıkış yolu bulamayan harap ve yaralı bir kıta bırakacak.”

DIENA (Litvanya)

UKRAYNA İÇİN VAKİT DARALIYOR

Diena, Ukrayna’ya yalnızca vaatler verilmesini değil, bu vaatlerin zamanında yerine getirilmesini de istiyor:

“Böylesi bir yardıma her zamankinden daha fazla ihtiyacı olan Ukrayna’ya ilave destek sağlanması, Letonya ve bölgemiz için anlamlı olacaktır. Bu konuyla ilgili olumlu kararların alınması oldukça muhtemel, ancak taahhütlerin yerine getirilmesi ve sürelere riayet edilmesi meselesi, en başta da bazı “eski” Avrupa ülkeleri söz konusu olduğunda önemini koruyacak. Şimdiye kadarki uygulamalar, özellikle Almanya’nın vaat edilen silahların tedarikinde pek acele etmediğini gösterdi.”

LA VANGUARDİA (İspanya)

MADRİD GÜNEY KANADI KONSEPTİNİ KABUL ETTİRMELİ

La Vanguardia, İspanya’nın ev sahibi olarak kendi çıkarlarını da savunmasını umuyor: 

“En önemli husus, NATO’nun önümüzdeki on yıla yönelik yeni stratejik konseptinin tartışılması ve onaylanması olacak. … İspanyol hükümeti aynı zamanda yeni stratejik konseptin, güney kanadını ve barındırdığı göçün siyasi silah olarak kullanılması gibi riskleri de bilhassa göz önünde bulundurmasını ümit ediyor. … İspanyol hükümeti, güney kanadındaki riskleri sonuç belgesine dahil ettirmeyi başarırsa -ki bu muhtemel- hayli karmaşık bir zirve buluşmasının başarıya ulaştığını söyleyebilecektir.”

YENİ POSTA – BERLİN

FOTO: AA

KAYNAK: https://www.eurotopics.net/tr/283864/nato-zirvesi-tarihi-bir-doenuem-noktasi-mi